LAARBEEK – Wethouder Joan Briels van de gemeente Laarbeek is dinsdag in Utrecht uitgeroepen tot de ‘meest invloedrijke persoon in de publieke gezondheid’. Hij kreeg deze landelijke onderscheiding voor de manier waarop hij inwoners van de vier dorpen in de gemeente Laarbeek heeft gestimuleerd om zelf aan de slag te gaan met hun gezondheid en die van dorpsgenoten bij de Gezondheidsrace. Hij vindt het een eervolle titel, maar de onderscheiding komt volgens hem ook de Laarbeekse burgers en ambtenaren toe. “Zonder hen had ik deze prijs niet gekregen”, aldus de wethouder. Lees meer
Door Pieter Beekmans
De Nederlandse Public Health Federatie (NPHF) en GGD Nederland organiseerden de verkiezing van de meest invloedrijke persoon in de publieke gezondheid. Briels kreeg de prijs woensdagavond uit handen van Willem Vermeend, voorzitter van de NPHF, en Judith Oostendorp, adjunct directeur van GGD Nederland
Stemmen
Briels won met grote voorsprong: hij kreeg 30% van de ruim 430 (publieke) stemmen. Hij volgt Jos van de Sande op, die in 2010 de verkiezing won vanwege zijn inbreng bij de Q-koorts. Prof.dr. Klasien Horstman, bijzonder hoogleraar Filosofie van Public Health aan de universiteit van Maastricht kreeg 23% van de stemmen en werd daarmee tweede. Henk Jans, dé milieudeskundige bij onder meer de brand bij Chemie Pack in Moerdijk, werd nummer 3 met 12% van de stemmen.
Fitste kern
Bij de Gezondheidsrace strijden teams van burgers uit de vier dorpen van de gemeente om de titel fitste kern. Het doel van de race is inwoners van Laarbeek bewust te maken van en te stimuleren tot een gezonde leefstijl. Op allerlei manieren kunnen punten verdiend worden. Voorbeelden van activiteiten uit het huidige, tweede seizoen zijn het Happen en Stappen uit Mariahout, de complimentenkaartjes uit Lieshout, de Zwarte Pieten-race uit Beek en Donk en het verspreiden van gezondheidspakketjes op de basisscholen in Aarle-Rixtel.
Burgerparticipatie
De gezondheidsrace maakt onderdeel uit van het gezondheidsbeleid van de gemeente. Het succes van het initiatief is volgens Briels onder meer te danken aan de betrokkenheid van de burgers. “Het is een voorbeeld van burgerparticipatie in optima forma. Als gemeente hebben wij onze burgers vanaf het begin betrokken bij het bepalen van ons beleid en vervolgens bij iedere stap die we gezet hebben. De gemeente heeft de weg geopend, waarlangs burgers tot initiatieven kunnen komen. Zij hebben de gezondheidsrace opgezet en activiteiten ontplooid, die wij niet hadden kunnen bedenken. Zij hebben ook de middelen in handen en je ziet dat ze daar goed en verantwoord mee omgaan. Voor mij is van belang dat ik steeds meer ervaar dat het durven loslaten begint te werken”, aldus Briels. De rol van de gemeente was dus vooral faciliterend. “Daardoor hebben de inwoners echt het idee gekregen dat het van hén was en dat heeft gewerkt. Een ander deel van het succes is het competitie-element van de race. Dat daagt mensen uit.”
Landelijk
De titel die Briels afgelopen dinsdag kreeg is landelijk. Volgens de wethouder kunnen andere gemeenten vooral lering trekken uit de manier waarop Laarbeek haar gezondheidsbeleid heeft opgezet. “Nederlandse gemeentes worstelen met de invulling van hun gezondheidsbeleid. Ik ben wel eens gebeld door een gemeente of zij de Gezondheidsrace niet over zou kunnen nemen. Dan zeg ik dat ze dat niet moeten doen. Dat werkt niet. Gemeenten moeten het pad uitstippelen, maar de burger zelf iets laten bedenken. Inwoners moeten denken: ‘Dit is mijn ding’.”
Positief effect
Hoewel de effecten van de Gezondheidsrace moeilijk te meten zijn denkt Briels dat de race een positief effect heeft. “Het onder de aandacht brengen van gezondheid bij de bevolking is erg goed gelukt. Ook hoor ik positieve geluiden van individuen. Sommigen hebben hun conditie verbeterd of zijn afgevallen. Maar gezondheid is meer dan dat. Mensen noemen ook zaken die hun mentale gezondheid verbeterd hebben. Door het deelnemen aan de Gezondheidsrace hebben ze meer lol in het leven gekregen en zijn ze actiever geworden op sociaal vlak. De gezondheidsrace scoort dus zowel fysiek als mentaal.”
